BAL TÜRLERİ
Balda yapılan analizler ile hangi bitkiden alındığı saptanır ve o bitki örtüsünün adı ile sınıflandırılır; çiçek, kekik, narenciye, okaliptus, keçiboynuzu, ıhlamur, akasya, püren, geven, salgı balı (çam balı) gibi.
MARMARİS ÇAM BALI
Çam balının kaynağı Ege ve Akdeniz kıyılarıdır. Dünyadaki ÇAM BALI üretiminin %90'nını Türkiye'nin, yine Türkiye'deki üretimin %85'ini MARMARİS Bölgesi sağlamaktadır.
Çam balının en büyük özelliği kıvamı bozulmadan, kristalleşmeden (halk arasında şekerlenme denir) uzun süre saklanabilir. Rengi diğer ballara göre koyudur. Doğal katkı maddesi olarak geniş kullanım alanına ve önemli ihracat potansiyeline sahiptir. Sağlıklı insanların yanı sıra 1 yaşından büyük çocuklar, gençler, sporcular, yaşlılar ve hastalar için özellikle tüketilmesi gereken bir besin maddesidir.
YARARLARI
- Birçok vitamin, mineral, amino asit, antioksidan içerir.
- Enerji ve güç kaynağıdır.
- Alerjik hastalıklarda faydalıdır.
- Mide rahatsızlıklarına, kansızlığa, kabızlığa iyi gelir.
- Karaciğer ve kanı temizler,yağlanmayı önler.
- Damarları açar, damar sertliğini giderir, kalp çarpıntısına iyi gelir.
- Romatizma, varis, yara ve yanıklarda zeytinyağı ile karıştırılarak haricen uygulanır.
- Tüm alt-üst solunum yolu hastalıklarında yararlı olup, balgam söktürür, göğüs açar, öksürüğü keser.
- Cildi güzelleştirir, saçı besler.
- Kolestrolü düşürür, ilaçların yan etkilerini hafifletir, önler.
- Zeka gelişimine katkıda bulunur.
ÇİÇEK BALI
Arıların çiçek florası bol olan, Türkiye'nin verimli, yüksek yayla ve meralarında bütün çiçeklerin özünü alarak ürettiği; besleyici, değerli bir bal türüdür. Nektarını aldığı çiçeklere özgü seçkin lezzeti vardır. Açık sarı renklerde olur.
YARARLARI
İştah arttırıcıdır, vücuda enerji ve direnç kazandırır. Soğuk algınlıklarında doğal bir ilaç olarak, besleyici ve nemlendirici özelliği nedeniyle de kozmetikte kullanılmaktadır. Özellikle çocukların, sporcuların tüketmesi gereken besinlerden biridir.
KEKİK BALI
Enzim içeriği bakımından çok zengindir. Bal çeşitleri arasında özel bir yeri vardır. Saf kekik otundan öz toplayan arıların ürettiği şeffaf, kekik çiçeği kokulu, hafif buruk tatlı bir baldır. Özellikle Ege, Karadeniz, İç Anadolu Bölgelerinin yüksek kesimlerinde üretilir. Kısa süreli çiçek açan bir bitki olduğu için diğer ballara oranla üretimi hayli azdır.
YARARLARI
Karaciğer ve astım rahatsızlıkları başta olmak üzere; mide, üst solunum yolu hastalıklarına da tedavi edici etkileri bilinmektedir.
PÜREN BALI
Arıların bir maki türü olan Püren bitkisinin çiçeklerinden topladığı öz, bala vişne suyu tadı verir. Değişik ve hoş bir tat ihtiva eder. Meşhur Anzer balından sonra, en değerli ve üretimi az olan bir baldır. Avrupa besin sektöründe önemli bir yer tutar.
YARARLARI
Özellikle karaciğer yağlanması ve idrar yolları rahatsızlıklarında çok yararlı olduğu bilinmekte ve tavsiye edilmektedir. Yüksek enerji de veren bir baldır.
NARENCİYE BALI
Akdeniz Bölgesinde üretilen ve çok tutulan bir bal türü olup, portakal, limon, mandalina, turunç kokusu, tadı içerir. Ağırlıklı olarak C vitamini ihtiva eder. Bu özelliği nedeni ile uzmanlar tarafından tavsiye edilen bir baldır.
GEVEN ÇİÇEĞİ BALI
Geven Balı çok lezzetli, değişik aromalı ve içerdiği maddeler nedeni ile insan sağlığına ciddi yararları olan, ülkemizde değeri çok da anlaşılamayan değerli, şifalı bir baldır.
Geven baklagillerden, çok yıllık, derin bir köke sahip olan,bu özelliği nedeni ile erozyonuda önleyen,bazı türlerinden EBRU yapımında kullanılan oldukça pahalı olan KİTRE denilen bir zamk türü çıkarılan dikenli bir çalı türüdür.
YARARLARI
Son araştırmaların sonucu olarak; Gevenin bağışıklık sistemini güçlendirdiğine, alerjik rahatsızlıklar, astım, kronik yorgunluk, anemi, hepatit, kalp, böbrek, mide rahatsızlıklarına iyi geldiğine, soğuk algınlığı ve gripte önleyici, şiddetini azaltabileceğine, karaciğerde hücre hasarına direnç sağlayabildiğine, hayvanlar üzerinde yapılan çalışmalarda idrar torbası kanserinin daha az görüldüğüne, akciğer kanseri hastalarında tümör yayılmasını tersine çevirebildiğine dikkat çekilmektedir.
PETEKLİ BAL
Petekli ballar KARAKOVAN ve TEMEL PETEKLİ ( halk arasında suni petek ) olarak ikiye ayrılır.
Aralarındaki fark; karakovan balının tamamen doğal yoldan bal mumunuda kendi yapıp, düzeltip, üzerini balla doldurmasıyla oluşur.
Temel ( suni ) petek ise; yine arının kendi ürettiği, bir önceki bal mumu olup, bu mumun mumhanelerde eritilip, kovanlara hazır halde konmasıdır. Ancak arı bu mumu kendisi ayrıca kabartmadan bal doldurmaz, kendisi petek gözleri örer,sonra doldurmaya başlar. Temel petek koyulmasının nedeni, arının işini kolaylaştırmak, bal doldurmasını hızlandırmak içindir. Karakovanda bu petek incedir, çiğnenmesi, yutulması daha kolaydır, diğerinde biraz daha kalındır, daha zor yutulabilir.
Ama bu peteklerin bir müddet çiğnenmesi diş ve diş etlerini, ağızdaki bakterileri temizler, yaraları iyileştirir.
Kısaca aralarındaki tek farklılık MUM KALINLIĞIDIR. Her iki durumda da depolanan BAL AYNIDIR.
Kaynak: Nurbal
